[Tản mạn] Đọc nhiều, biết nhiều

Đọc nhiều thường là đọc một lần. Không đọc một quyển nào đủ lâu.
Biết nhiều thường là biết nông. Biết ít thì mới đủ sâu.

Người sâu sắc nếu đọc nhiều, sẽ không bàn đến những gì bản thân vẫn chưa am hiểu.
Người trí tuệ nếu biết nhiều, sẽ không dạy những gì chỉ biết qua loa.

Các cụ dạy chẳng sai, quý hồ tinh, bất quý hồ đa.

[Tản mạn] Viết sách – Nguyễn Hiến Lê

Khi muốn học một vấn đề nào thì cứ viết sách về vấn đề ấy. Muốn học một cách kỹ lưỡng thì không gì bằng viết sách về điều mình học. Viết sách là tự ra bài cho mình làm. Học mà không làm bài thì mới chỉ là đọc qua chứ không phải học.

Song tôi xin dặn bạn: khi viết nên nhớ là mục đích của ta là để tìm hiểu, chứ không phải để cầu danh. Đừng cầu danh thì danh sẽ tới. Cầu nó, nó sẽ trốn và sự học của ta sẽ hóa ra nông nổi.

Hồi ký Nguyễn Hiến Lê, Nguyễn Hiến Lê

[Tản mạn] Ngăn nắp, bừa bãi

Người mà không thể ngăn nắp với những thứ xung quanh mình như chăn màn giường chiếu, thì không thể ngăn nắp với cuộc sống. Hoặc là họ không có khả năng sắp xếp, hoặc là tiêu chuẩn về sự chỉn chu của họ hơi thấp.

Đã không thể ngăn nắp với việc cá nhân, thì sẽ không thể ngăn nắp với việc chung. Và càng không thể quản lý. Đã không ngăn nắp, mà lại thích quản lý người khác, thì chắc chắn sẽ thất bại.

Người quá dễ tính không nên cho chịu trách nhiệm. Họ sẽ thỏa hiệp ở rất nhiều điểm.
Người quá khó tính không nên cho làm việc quá lớn. Họ sẽ đắm vào chi tiết nhỏ quá nhanh. Người dễ tính thì không nhìn thấy người khác khó tính. Người nào hay chê người khác khó tính, thực ra là người hay phán xét.

[Tản mạn] Không đủ, đủ

Không đủ

Khi nhìn mọi người làm việc, dường như họ không bao giờ đủ.

  • Chúng ta không đủ lượng tương tác MXH
  • Chúng ta không đủ thị phần
  • Chúng ta không đủ doanh thu
  • Chúng ta cần những thắng lợi mau chóng

Khi nhìn mọi người nghỉ ngơi, dường như họ không bao giờ đủ.

  • Tin tức giật gân
  • Những cuộc trò chuyện vô thưởng vô phạt ngút ngàn
  • Sự phàn nàn về một người nào khác
  • Sự khoe khoang về bản thân trên FB dưới nhiều hình thức
  • Những mối quan hệ hời hợt

Vậy nên không phải là lạ nếu mọi người luôn cảm thấy thiếu thời gian.

Đủ

Rất nhiều người luôn nghĩ rằng họ đã có đủ:

  • Tri thức (không dừng lại ở bằng cấp)
  • Sự thông thái
  • Bản lĩnh phát sinh khi gặp những vấn đề khó khăn, quy mô lớn
  • Hoàn cảnh đòi hỏi thay đổi
  • Sự yên lặng
  • Những mối quan hệ sâu sắc dựa trên sự tôn trọng và những cam kết cao quý

Đôi lúc có nên nhắc họ không nhỉ?

“Không làm gì” như Lão Tử (vô vi)

Lão Tử là một triết gia có tư tưởng khác lạ và đi ngược lại hầu hết các triết gia cùng thời với ông. Một trong những chủ trương lớn nhất của Lão Tử là “vô vi”, nghĩa đen là không làm, không tạo tác. Ông chủ trương mọi sự vật sự việc đều vận hành theo Đạo. Tốt nhất chúng ta không nên can thiệp vào, càng can thiệp càng sai. Sống càng giản dị (phác) càng gần gũi thiên nhiên càng tốt. Thiểu dục và chất phác là cách sống mà ông khuyến khích.

Đọc tiếp ““Không làm gì” như Lão Tử (vô vi)”

Vì sao phải nhai kỹ?

Tôi đã ăn sai cả cuộc đời của mình. Tôi thích ăn ngon, ăn to, ăn nhanh. Tôi lại còn ăn khỏe nữa. Ơn giời bộ máy tiêu hóa tốt nên tôi vẫn ổn. Nhưng gần đây tôi mới hiểu thế nào là ăn đúng.

Hồi trẻ tôi có biết về thực dưỡng (macrobiotics) và việc phải nhai mấy chục lần rồi mới nuốt của môn đó. Nguyên nhân một phần do họ ăn gạo lứt còn vỏ bên ngoài cứng. Không nhai sẽ đau dạ dày, khó tiêu hóa. Tất nhiên nhai kỹ cũng có nhiều lợi ích tốt đẹp khác. Nhưng tôi nghĩ chủ yếu là do gạo lứt cứng quá, hi hi.

Ngoài ra tôi cũng biết việc Mark Zuckerberg giảm cân nhờ nhai hai chục lần mỗi miếng trước khi nuốt. Chẳng biết có phải tin vịt hay không, nhưng cậu ấy rõ ràng gầy đi hẳn sau một thời gian vắng mặt trước truyền thông.

Đọc tiếp “Vì sao phải nhai kỹ?”

Muốn nhanh, đừng mắc lỗi

Tôi rất thích câu nói của Lincoln về việc chuẩn bị cho một công việc: Nếu cho tôi 6 giờ để chặt cây, tôi sẽ dành 4 tiếng để mài rìu. Không biết ông có nói câu này thật hay không, nhưng ý nghĩa của nó thì quá tuyệt. Thành quả tốt chỉ có thể đến từ sự chuẩn bị chu đáo kỹ lưỡng.

Sau nhiều năm tham gia sản xuất phần mềm, tôi học được nhiều điều về năng suất và chất lượng. Một trong những điều tôi tâm đắc nhất có thể bổ sung thêm cho câu nói của Lincoln, đó là “muốn nhanh đừng mắc lỗi“.

Nghe thì có vẻ nghịch lý nhỉ. Thường muốn nhanh ta phải mạnh dạn làm nhiều và sẵn sàng mắc lỗi. Sau đó sẽ quay lại đi vào chi tiết, và chỉnh sửa sau. Có phải như vậy sẽ tốt hơn?

Đọc tiếp “Muốn nhanh, đừng mắc lỗi”

Ramadan

Tôi có một anh bạn thân, vốn là người không theo đạo (vô thần) nhưng lại rất thích tìm hiểu về các tôn giáo và phong tục tập quán khác nhau. Anh bạn tôi có quen một gia đình theo đạo Hồi, đã sinh sống ở Việt Nam khá lâu.

Hồi giáo là tôn giáo có số người theo đạo lớn thứ hai trên thế giới, chỉ sau Thiên Chúa giáo, với 1,9 tỷ người theo đạo. Người theo đạo Hồi thường là những người sùng đạo và tuân theo những phong tục và luật lệ khắt khe, ví dụ như cầu nguyện 5 lần một ngày, không uống nước có cồn (bia, rượu), không ăn thịt lợn và chỉ ăn thịt Halal (thịt được giết mổ theo nghi thức của đạo Hồi). Nhưng có lẽ điều khắt khe nhất chính là việc nhịn ăn, uống và hút thuốc (fasting) trong tháng lễ Ramadan, tháng lễ linh thiêng nhất đối với các tín đồ Hồi giáo.

Đọc tiếp “Ramadan”

Sức mạnh của ‘Routine’

Routine nghĩa là những gì ta lặp đi lặp lại mỗi ngày. Nó không phải chỉ là thói quen hay nếp sống, mà cụ thể và chi tiết hơn. Kiểu như: Sáng dậy mấy giờ, dậy xong làm gì, tối mấy giờ đi ngủ…

Hầu hết mọi người đều hình thành ra một routine cho bản thân mình, dù muốn hay không. Cứ để một người sinh hoạt tự do, sớm hay muộn thì thói quen và giờ giấc sinh hoạt sẽ hình thành. Kể cả người thức khuya hay lười biếng cũng có routine “lười biếng” của riêng họ.

Đọc tiếp “Sức mạnh của ‘Routine’”

Nghĩ mình giỏi là chết

Cách để giết chết sự phát triển của bản thân nhanh và hiệu quả nhất là nghĩ mình giỏi. Suy nghĩ như vậy sẽ khiến bạn ngừng học hỏi và đứng yên trong cái giếng nước của mình. Tiếc thay, tư duy này thường đến theo thời gian và nhất là sau các thành công ban đầu.

Đó cũng chính là lý do khiến nhiều người loay hoay và không tạo ra sự đột phá ở độ tuổi bốn mươi. Một số ít giữ được khát vọng và tạo nên những biến đổi lớn. Nhóm còn lại sẽ thụ hưởng thành quả của những gì đã được xây dựng trong quá khứ và đi xuống dần.

Làm sao để làm được như nhóm đầu tiên? Sau đây là một vài hướng mở gợi ý.

Đọc tiếp “Nghĩ mình giỏi là chết”